adviseur agro Erwin Braak

Erwin Braak: "Een brand-veilige stal is mogelijk"

Is een brandveilige stal echt mogelijk? Volgens Erwin Braak wel

14 feb 2022 4 minuten

We vragen het aan Erwin Braak, technisch specialist bij Avéro Achmea en gespecialiseerd in Fire Safety Enginering (FSE). Dit betekent dat hij zich bezighoudt met complexe brandveiligheidsvraagstukken kan oplossen het opwaarderen van standaard brandvoorzieningen. Voor Avéro Achmea adviseert hij agrarisch ondernemers bij hun bouwplan. Want met ‘slimme combinaties’ kun je volgens Erwin zelfs stallen brandveilig maken: “Zet een stel vakidioten bij elkaar en een brandveilige stal is echt mogelijk.”

Betrek ons vanaf het allereerste moment als je als agrariër bouwplannen hebt

”Zeker als het gaat om stallen”, vertelt Erwin. “Een brandveilige stal is mogelijk als je vanaf de aanleg consequent afgewogen keuzes maakt. Als alle uitgangspunten kloppen en een ondernemer ver is met preventie in zijn werk en in zijn hoofd. Bij een stal begint dat met een visie op de bedrijfsvoering. Een mooi praktijkvoorbeeld waar provincies graag subsidie aan verlenen: een kleinschalig, lokaal concept met veel aandacht voor dierwelzijn en milieu.  Deze ondernemer koos namelijk voor een stalontwerp met (brand)compartimenten, brandveilig materiaalgebruik en er was ruimte om te ontwikkelen. We leverden de eerste stal met Agro-sprinkler op in 2020.” Een mooi resultaat van een bijzondere samenwerking tussen de ondernemer die Erwin mocht bijstaan, BAM Bouw en Techniek en AvT Montage.

Is de Agro-sprinkler een voorbeeld van Fire Safety Enginering?

“Fire Safety Enginering richt zich op complexe brandveiligheidsvraagstukken. Je kan veel oplossen door breder te kijken dan de standaard brandvoorzieningen vanuit het Besluit Bouwwerk en Leefomgeving (BBL). Zo kent het BBL brandmuren die je door FSE in vuurbelasting nog veel verder kunt opwaarderen door meerdere en vooral slimme toepassingen te gebruiken.” De eerste stal met Agro-sprinkler noemt Erwin een echte primeur: “Het is een mooi resultaat van een bijzondere samenwerking. Zet een stel vakidioten bij elkaar en een brandveilige stal is echt mogelijk.”

Hoe werkt een sprinkler?

“Een sprinkler is een waterleiding in een grit onder het dak van de stal. Daaraan hangen sprinklerkoppen die worden aangestuurd door een glazen buisje met een vaste breek temperatuur. De sprinkler koop je in op temperatuur afhankelijk van de omgeving. Wordt het warmer dan de ingestelde 60 graden, dan breken de buisjes en gaat meteen het water lopen. Via een flow meter gaat er ook direct een signaal naar het Octalarm en naar de ondernemer via vooraf ingestelde nummers van een bellijst.”

Kunnen we dieren redden door de inzet van sprinklers?

“Je kunt sprinklers inzetten als aanvulling of noodoplossing in ruimtes waar je het beheersen van brand met allerlei andere beperkingen niet voor elkaar krijgt. De sprinklertechniek die we gebruiken in de stal bestaat al langer in verzorgingstehuizen. Daar gebruiken ze deze techniek om een eventuele brand te vertragen, zodat er meer tijd is om te ontruimen en zo mensenlevens te redden. In de veehouderij werkt dat wel anders. Natuurlijk wil je in een stal ook vuur vertragen met als doel om in te grijpen. Maar dieren redden is van een andere orde. Angstige dieren kruipen bij elkaar. Zeker als ze niet gewend zijn om naar buiten te gaan, krijg je varkens bij brand met geen mogelijkheid uit de stal. Sprinklers kunnen schade beperken als je dieren in de omliggende compartimenten wél kunt redden.”

Is een sprinkler voor elk bedrijf haalbaar?

“Ja en nee. Met BAM Bouw en Techniek en deze eerste varkenshouder is alles in het werk gesteld om een sprinklerinstallatie te ontwikkelen die past bij de eisen die een agrarisch bedrijf stelt. De Agro-sprinkler is 5 maal goedkoper dan de sprinkler in de gezondheidszorg!”, benadrukt Erwin. “De keuze voor sprinklers in deze eerste stal was haalbaar door de omvang van de stal en financieel doordat er subsidie is verleend. We konden hier volstaan met een aansluiting op de bestaande waterleiding en de al aanwezige waterbuffer van de drinkwaterinstallatie. Bij een echt grote stal is er veel meer water nodig. Een waterbuffer met pompen moet dan zorgen voor een goed druksysteem bij de aanvoer van water over lange buislengtes. De kosten voor dure, zware pompen zijn nog wat te beperken door slim te compartimenteren met verschillende vertakkingen en kleppen in het buizensysteem.”

4 voordelen van een sprinklerinstallatie

Een sprinklerinstallatie kan bijdragen aan rust en continuïteit. 
1. Beperkte brandschade: een brand kan binnen 1 compartiment blijven om gevolgschade te beperken.
2. Sneller herstel: minder schade draagt bij aan een kortere herstelfase en voorkomt langdurige bedrijfsstilstand. 
3. Minder dierenleed: door het vertragen van een brand ontstaat meer tijd om in te grijpen, wat dierenleed kan beperken.
4. Vergroot de kans op bedrijfscontinuïteit: door schade te beperken neemt de kans toe dat de milieuvergunning (license to produce) in stand blijft.

Toch leeft vaak het idee dat sprinklers duur zijn. “Dat beeld klopt niet altijd”, vertelt Erwin. De richtprijs ligt rond de 35 euro per m² (2026), gebruiksklaar. De Agro sprinkler is daarmee tot 5 keer goedkoper dan de standaard sprinklers. Kijk ook naar eventuele subsidiemaatregelen en de MIA/Vamil regeling. Stem dit af met je subsidieadviseur.
​

Wat kun je vertellen over onderhoud?

“Onderhoud is makkelijk, sprinklers kunnen tegen stof” is Erwins eerste reactie. “Testen doe je eigenlijk alleen bij aanleg voordat er dieren in de stal staan. Als het werkt, is het goed. Je enige zorg is dan nog om het systeem te spoelen met zuur om kalkvorming tegen te gaan. Afhankelijk van de hardheid van het leidingwater is dit jaarlijks tot 5-jaarlijks nodig. Je voert dit makkelijk uit via een handmatige klep. Stof is geen probleem, want de sprinkler wordt niet heet en zal dus zelf geen brand veroorzaken.” De Agro-sprinkler is nu nog een primeur.  Erwin geeft aan: ”Samen met installatiebedrijven zorgen we dat deze aansluiting blijft houden op de sprinklernormen volgens de NEN-EN 12845:2025 en NEN 1073:2018 nl.”
​

Meer weten?

Bij investeringen in nieuwbouw, aanbouw en verbouw zijn veel keuzes te maken. Voor een agrarisch bedrijf is het een must om goed na te denken over brandveiligheid. Bij de bouw en in het gebruik, maar ook voor de verzekering. Zoals een Bedrijfsstagnatieverzekering. Breng agrarisch ondernemers met bouwplannen daarom al vroeg in hun denkproces in contact met Avéro Achmea. Vraag je verzekeringsadviseur dus om contact op te nemen voor een bouwadvies. We helpen graag.

Meer relevante kennisartikelen

Andere thema's